आंबा पिकात रोग-किड नियंत्रणावर भर | जुन्नरमधील बागायतदारांची सज्जता

आंबा पिकात रोग-किड नियंत्रणावर भर:पुणे जिल्ह्यातील जुन्नर तालुका आंबा उत्पादनासाठी प्रसिद्ध आहे. सध्या आंबा बागांमध्ये मोहर येण्याचा महत्त्वाचा टप्पा सुरू असल्याने रोग व किड नियंत्रणासाठी शेतकऱ्यांनी उपाययोजना तीव्र केल्या आहेत. या टप्प्यावर योग्य व्यवस्थापन न केल्यास उत्पादनात घट आणि दर्जावर परिणाम होऊ शकतो.

जुन्नर तालुक्यातील आंबा लागवडीची स्थिती

जुन्नर तालुक्यात सुमारे ६५० हेक्टर क्षेत्रावर कलमी आंब्याची लागवड आहे. या भागात प्रामुख्याने:

• केशर आंबा

• स्थानिक ब्रँड म्हणून ओळखला जाणारा “जुन्नर गोल्ड”

या जाती मोठ्या प्रमाणावर घेतल्या जातात. सध्या बागांमध्ये मोहर फुटण्याची प्रक्रिया सुरू असून हा कालावधी आंबा पिकासाठी अत्यंत निर्णायक मानला जातो.

मोहराच्या काळात नियंत्रण का महत्त्वाचे?

कृषी तज्ज्ञांच्या मते, मोहराच्या टप्प्यावर रोग-किड नियंत्रणाकडे दुर्लक्ष केल्यास पुढील समस्या उद्भवू शकतात:

• फुलगळ वाढणे

• फळधारणा कमी होणे

• फळांचा आकार व चव खराब होणे

म्हणूनच शेतकरी वेळेवर प्रतिबंधात्मक फवारणी व इतर उपाययोजना करत आहेत.

फळमाशी नियंत्रणाकडे विशेष लक्ष

आंब्याची फळे लिंबाच्या आकाराची झाल्यानंतर फळमाशीचा प्रादुर्भाव वाढतो. यावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी शेतकऱ्यांना पुढील उपाय सुचवले जात आहेत:

• फळमाशी सापळे (पिवळे ट्रॅप) बसवणे

• रासायनिक फवारणीपेक्षा ट्रॅपिंग पद्धतीचा वापर

• बागेतील पडलेली फळे वेळेवर नष्ट करणे

यामुळे फळांचे नुकसान मोठ्या प्रमाणात टाळता येते.

तीन टप्प्यांत रोग-किड व्यवस्थापन

आंबा पिकात रोग व किड नियंत्रण तीन टप्प्यांत नियोजनबद्ध पद्धतीने केल्यास अधिक परिणामकारक ठरते:

मोहरपूर्व टप्पा – प्रतिबंधात्मक उपाय
फुलोरा टप्पा – जैविक कीटकनाशकांचा वापर
फळधारणा टप्पा – फळमाशी व बुरशीजन्य रोगांवर नियंत्रण

फुलोऱ्याच्या अवस्थेत रासायनिक औषधांचा वापर मर्यादित ठेवण्याचा सल्ला दिला जात आहे.

मधमाश्यांचे संरक्षण का आवश्यक?

आंबा पिकात परागीभवनासाठी मधमाश्यांची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची आहे. त्यामुळे:

• मधमाश्यांच्या हालचाली कमी असताना फवारणी करावी

• शक्यतो जैविक व पर्यावरणपूरक उपाय वापरावेत

• फुलोऱ्याच्या काळात तीव्र रासायनिक फवारणी टाळावी

यामुळे फळधारणा सुधारते आणि उत्पादन वाढीस मदत होते.

शेतकऱ्यांसाठी उपयुक्त मार्गदर्शन

• बागेचे नियमित निरीक्षण करा

• फळमाशी ट्रॅप वेळेत बसवा

• फुलोऱ्याच्या काळात जैविक उपायांना प्राधान्य द्या

• तज्ज्ञांच्या सल्ल्यानेच फवारणीचे नियोजन ठेवा

हे पण वाचा जिल्हा सहकारी बँकांतूनही आता विनाशुल्क ऑनलाईन पीककर्ज | NABARD चा मोठा निर्णय